Sau hơn 1 năm ra mắt với những chiến dịch truyền thông khá rầm rộ, truyền hình di động (mobile TV) không những không chứng tỏ được sức sống mạnh mẽ như dự đoán ban đầu mà ngày càng... èo uột. "Chưa phù hợp với điều kiện sống ở Việt Nam" là cách lí giải của nhiều chuyên gia phân tích thị trường.

Chưa phát triển đã... thụt lùi?

Cuối năm 2006, nhà cung cấp mạng điện thoại di động S-Fone và Công ty truyền hình di động VTC lần lượt cho ra mắt dịch vụ xem truyền hình trên điện thoại di động với hai công nghệ khác nhau: 3G và DVB-H. Cùng với chiến dịch truyền thông được thực hiện trên phạm vi khá lớn, cả hai nhà cung cấp này đều đưa ra những dự đoán toàn màu hồng cho tương lai của dịch vụ này.

Nhưng sau hơn một năm hoạt động, có thể nói, truyền hình di động không những không chứng tỏ được sức sống mạnh mẽ như dự đoán ban đầu mà ngày càng... èo uột.

Nguồn: wordpress.com

Mặc dù không có con số công bố chính thức nhưng theo nghiên cứu của một số chuyên gia thị trường thì rất ít người sử dụng dịch vụ này. Trong 8 tháng đầu phát triển, Mobile TV của VTC chỉ thu hút được 5.000 thuê bao trong khi mục tiêu là đạt được 80.000 thuê bao trong năm đầu. Và đến nay, số thuê bao của S-Fone hay VTC cũng vẫn chỉ có thể tính bằng con số hàng nghìn.

Hơn thế nữa, vài tháng gần đây, rất nhiều thuê bao của Công ty truyền hình di động VTC còn cho biết: Dù không nộp phí thuê bao hàng tháng, họ vẫn sử dụng được dịch vụ. Câu hỏi được đặt ra ở đây là có lỗi kỹ thuật hay có nguyên nhân nào khác? Bởi vào thời điểm này, chắc chắn việc khấu hao vốn ban đầu chưa thể hoàn thành (chứ chưa tính đến lợi nhuận) nên không thể có chuyện cho khách hàng sử dụng dịch vụ miễn phí.

Tuy nhiên, nguyên nhân là do lỗi kỹ thuật có thể gạt sang một bên bởi tình trạng này diễn ra trên diện rộng và kéo dài đã khá lâu nhưng đến nay vẫn chưa có dấu hiệu gì cho thấy sẽ chấm dứt. Phải chăng Mobile TV của VTC đang "mở cửa" cho các thuê bao? Hay đây là một chiến dịch truyền thông mới nhằm thay đổi diện mạo đáng buồn hiện nay? Hay đơn giản chỉ là một bước thụt lùi?

Phí dịch vụ cao, khó hút thuê bao

Chính sách cước chưa hợp lý so với thu nhập của người Việt Nam, có quá ít model điện thoại di động sử dụng được dịch vụ này, chất lượng đường truyền (hoặc phát sóng) đôi khi chưa tốt - Đó là những trở ngại mà các chuyên gia thị trường đã nêu ra ngay từ khi dịch vụ truyền hình di động mới được khai sinh ở Việt Nam. Và cho đến nay, những trở ngại này vẫn còn nguyên.

Với công nghệ 3G, dịch vụ Mobile TV của S-Fone chỉ thực hiện được khi người tiêu dùng sử dụng loại máy Samsung F363 hỗ trợ xem phim, xem truyền hình. Mức cước ban đầu mà khách hàng phải trả cho S-Fone để xem Mobile TV là khoảng 5.000 đồng/phút.

Ít lâu sau, S-Fone phát hành riêng gói cước dữ liệu (tách riêng với cước thoại) cho phép khách hàng sử dụng Mobile TV chỉ phải trả 1.200 đồng/phút.

Bên cạnh đó, dịch vụ này của VTC cũng chỉ áp dụng được với 2 model điện thoại di động N77 và N92 của Nokia. Cước phí được tính trọn gói theo tháng, khách hàng không bị hạn chế thời gian và dung lượng xem với 2 gói cước: 30.000 đồng/tháng (xem được 1 kênh truyền hình và 2 kênh phát thanh) và 90.000 đồng/tháng (xem được 7 kênh truyền hình và 2 kênh phát thanh).

Nguồn: letsgomobile.org

Nhưng so với mặt bằng thu nhập của người Việt thì mức cước của cả hai nhà cung cấp này đưa ra vẫn còn quá cao. Hơn thế nữa, chi phí để mua các model điện thoại nói trên đều quá cao nên không phổ dụng, từ đó dẫn đến việc dịch vụ này ít có thuê bao.

Chưa phù hợp với điều kiện sống ở VN

Bên cạnh nguyên nhân do chi phí cao, điều kiện sống ở Việt Nam cũng là nguyên nhân lớn dẫn đến việc khó thu hút thuê bao sử dụng truyền hình di động. Tại sao vậy?

So với truyền hình thông thường, ưu thế vượt trội của truyền hình di động là khán giả có thể xem truyền hình mọi lúc - mọi nơi, xem ở bất cứ nơi đâu, bất cứ khi nào và bất cứ điều gì bạn muốn dù khi đó bạn đang đi bộ, ngồi xe bus hay ở quán nước vỉa hè. Nhờ đó, sự tương tác giữa khán giả và truyền hình sẽ vô cùng hoàn hảo.

Nhưng có lẽ, điều kiện sống ở Việt Nam còn ở mức thấp và thói quen sinh hoạt của người Việt Nam đã khiến cho truyền hình di động trở nên không thích hợp.

Do đặc trưng là xem truyền hình trên điện thoại di động, đương nhiên chiếc điện thoại di động không thể rời khỏi bàn tay người đang sử dụng dịch vụ. Vì thế, dễ dàng nhận thấy, dịch vụ này chỉ thích hợp sử dụng khi bạn đang đi bộ, ngồi trên ô tô hay ngồi tại một địa điểm nào đó.

Tuy nhiên, người Việt Nam chưa có thói quen đi bộ như đa số người dân ở các nước khác. Hầu hết người Việt cứ ra khỏi nhà là bước lên xe. Nhưng phương tiện di chuyển chủ yếu ở nước ta vẫn là xe máy chứ không phải ô tô. Thử hỏi làm sao bạn có thể vừa lái xe máy, vừa cầm điện thoại di động để xem truyền hình?

Di chuyển bằng xe bus hiện nay vẫn chưa phải là cách tham gia giao thông phổ biến ở Việt Nam do tuyến xe bus còn ít. Hầu như chỉ những người thu nhập thấp như sinh viên, người già... mới sử dụng xe bus để đi lại. Nhưng những người này lại không đủ khả năng tài chính để trở thành khách hàng của dịch vụ sành điệu này. Hơn thế nữa, chen chúc, xô đẩy là việc thường thấy do thiếu chỗ ngồi và cả... chỗ đứng trên xe bus khiến việc xem truyền hình trên xe bus trở thành bất khả thi.

Còn nếu bạn có xe hơi riêng? Lắp đặt những màn hình nhỏ dành riêng cho xe hơi đang là lựa chọn được ưu tiên hàng đầu.

Khi đã ở nhà? Chắc chắn một màn hình lớn với số lượng kênh phong phú hơn, chất lượng hình ảnh tốt hơn, âm thanh hoàn hảo hơn sẽ có sức thu hút khán giả mạnh mẽ hơn.

Tất nhiên, bất chấp những trở ngại kể trên, sự ra đời của truyền hình di động ở Việt Nam vẫn là một sự kiện đáng mừng bởi điều này cho phép người dùng trong nước có điều kiện tiếp xúc với những phát minh tân tiến nhất của thế giới. Chỉ có điều, để truyền hình di động trở thành một dịch vụ hữu ích, thực sự đi vào cuộc sống của người dân, chắc chắn còn cần thêm nhiều thời gian và cần các nhà cung cấp phải đầu tư nhiều hơn nữa.